Lối đi nào cho doanh nghiệp đang ngừng tăng trưởng

Đối tác của tôi, một doanh nghiệp may đồng phục đã hoạt động hơn 10 năm nhưng đến hiện tại họ vẫn chỉ là một công ty nhỏ. Trong khi đối thủ của họ đi sau họ gần 6 năm đã doanh thu gấp gần 10 lần thì họ lại dậm chân tại chỗ. Bế tắc trong việc tăng trưởng dù họ đã tham gia rất nhiều khóa học, nhiều cộng đồng và thử nhiều cách khác nhau. Chỉ với cách đơn giản: Hãy nhìn lại xem bạn đã xây dựng định hướng kinh doanh lâu dài hay chưa? Bạn sẽ có lời giải cho vấn đề này.

Câu chuyện tăng trưởng của một doanh nghiệp may đồng phục

Coffee buổi sáng với khách hàng ở The Coffe House Điện Biên Phủ, Bình Thạnh với một khách hàng mới. Ông ấy kể lại thời điểm đầu khi mới mở công ty may, mọi thứ diễn ra thuận lợi vô cùng. Cách đây gần 15 năm, ông ấy là một trong số ít người có nền tảng vững để mở một xưởng may. Doanh thu lúc mới khởi nghiệp tăng trưởng cũng rất tốt, vài tỉ trên tháng là bình thường. Ông ấy nghĩ rằng mọi thứ sẽ cứ vậy sẽ tự động phát triển lên thôi. Một thời gian sau đó vợ cũng nghỉ việc để về cùng phát triển kinh doanh.

Nhưng đời đâu như mơ! Đến nay đã chuẩn bị 15 năm trôi qua, doanh nghiệp vẫn chỉ gần ấy con người. Vẫn 2 vợ chồng, 1 bé thực tập sinh content và hơn chục mạng công nhân may. Thị trường ngày một cạnh tranh hơn, doanh thu cũng không tăng trưởng được nữa. Trong khi những doanh nghiệp khác đã vượt xa họ mặc dù lúc đầu khó khăn hơn và đi sau họ vài năm.

Khi trao đổi sâu hơn tôi mới biết doanh nghiệp họ hoạt động lâu như vậy rồi nhưng vẫn chưa hề có Tầm nhìn, Sứ Mệnh, Giá trị cốt lõi. Họ cũng không hề có một Mô hình kinh doanh đúng nghĩa. Họ muốn phát triển lên nhưng lại chỉ muốn an toàn không muốn rủi ro. Hay nói đúng hơn họ chưa hề có định hướng kinh doanh mà đơn giản chỉ kinh doanh theo kinh nghiệm. Đây cũng là thực trang của rất nhiều doanh nghiệp nhỏ ở Việt nam.

Câu chuyện về quán nhậu ven đường

Bạn tôi ở Bình Thuận lên Sài Gòn kiếm sống, anh ta với lợi thế hiểu biết về hải sản liền mở một quán nhậu nhỏ ở ven đường Nguyễn Văn Quá, Q12. Ngồi uống nước chè nóng với khói bay nghi ngút với tôi, anh ta thở dài: Kinh doanh bây giờ khó thật.

Cách đây vài năm, khi mới mở quán nhậu, khách đông không tả. Doanh thu mỗi buỗi tối trung bình cũng phải chục triệu. Trong khi tiền mua hải sản không quá nhiều, mua theo ngày mà tiền lại thu lại luôn. Lời kinh khủng ( Chẳng trách nhiều người thích mở quán nhậu ). Mỗi tháng kiếm được 100 triệu tiền lời là bình thường, chỉ cần chịu khó một chút. Ấy vậy mà mấy năm nay, quán xá mở nhiều hơn. Một tuyến đường có đến cả 10 quán lận, khách ít hơn, giá phải cạnh tranh nữa… Lợi nhuận giờ chẳng còn bao nhiêu, hàng tháng phải gửi chút ít cho công an phường. Anh cười nhạt và lắc đầu.

Tôi liền hỏi: “ Tại sao anh không tích tiền rồi mua đất mở một quán cố định rồi dần dần phát triển lên? ”. Anh trả lời rằng hồi trước thấy tiền kiếm dễ nên cũng không có suy nghĩ nhiều. Khách hàng tăng trưởng nhanh. Nhiều thời điểm anh chỉ cần làm mấy tháng là đủ ăn chơi nguyên năm rồi. Đến giờ nghĩ lại thấy mình dại và hối tiếc nhiều điều…

Sau khi chia tay anh, trên đường về nhà tôi hiểu rằng: Ở mỗi thời điểm khác nhau công việc kinh doanh cũng sẽ đổi khác. Khách hàng thay đổi, đối thủ cạnh tranh nhiều hơn, chi phí, giá cả và nhiều yếu tố khác nữa. Khi bạn kinh doanh tốt ở thời điểm hiện tại không có nghĩa rằng bạn sẽ kinh doanh tốt ở tương lai. Và đặc biệt nếu bạn không có một định hướng phát triển rõ ràng trong việc kinh doanh, thì bạn chính là người chịu ảnh hưởng nặng nề nhất.

Câu chuyện về định hướng kinh doanh

Ngày trước tôi có làm việc trong một công ty gỗ. Đối tác của họ là công ty Hồng Nghi, một doanh nghiệp đầu ngành nhập khẩu và cung cấp ván ép thô. Doanh nghiệp này đã hoạt động trên 15 năm. Với tiềm lực kinh tế lớn họ nhanh chóng đứng đầu trong thị trường ván thô.

Tuy nhiên sau đó, ván thô không còn là sự lựa chọn của các các công ty nội thất khi ván phủ màu mang lại cho họ sự tiện lợi hơn. Nhiều doanh nghiệp khác như: An Cường, Thanh Thùy, Ba Thanh đã nhanh chóng chớp lấy cơ hội để trở thành những ông trùm trong các phân khúc ván phủ. Hồng Nghi thì vẫn không hề có ý định xâm nhập.

Công ty đứng đầu thị trường ván gỗ cao cấp An Cường

Cho đến năm 2018, thị trường đã ổn định với 3 ông lớn cho 3 phân phúc: Cao cấp – Trung cấp – Giá rẻ. Các doanh nghiệp khác muốn tự chủ về nguồn ván nên không nhập ván của họ nữa. Hồng Nghi mới cuống cuồng xây dựng nhà máy phủ màu. Và hiện tại họ đã bị các doanh nghiệp khác bỏ lại khá xa về mặt công nghệ và thương hiệu. Họ vẫn còn may mắn khi có một hệ thống đại lý lớn vẫn nhập hàng ván trơn của họ. Tuy nhiên để được khách hàng ưu tiên lựa chọn thì có lẽ phải còn rất lâu nữa. 

Vấn đề gì đang diễn ra với rất nhiều doanh nghiệp đang ngừng tăng trưởng vậy ?

Tại sao một doanh nghiệp lớn đầu ngành lại đang bị tụt hậu? Tại sao một doanh nghiệp hoạt động hơn 15 năm mà mãi không lớn ? Tại sao nhiều người kinh doanh lại chật vật khi thời thế thay đổi ?…

Họ đang bị mắt kẹt trong vòng luẩn quẩn của chính họ. Ngay từ thời điểm đầu, chủ doanh nghiệp đã không biết tại sao doanh nghiệp lại tồn tại ? Vì vậy quá trình phát triển và tăng trưởng của họ bị xoay vòng: Đầu tư hay lợi nhuận ?

Doanh nghiệp bị ngừng tăng trưởng thường do mục đích ban đầu của nó

Theo phong trào ư ? Vậy thì khi phong trào đi xuống, doanh nghiệp bạn cũng đi theo.

Để sinh tồn ư ? Nếu chỉ để sinh tồn thì bạn cũng không nhất thiết phải lập doanh nghiệp. Làm nhân viên trong công ty ít rủi ro và khỏe hơn nhiều.

Chỉ để kiếm nhiều tiền ư? Vậy bao nhiêu là nhiều ? Khi đã có thành công bước đầu rồi cũng là điểm đi xuống của doanh nghiệp. Đây cũng là lý do mà rất ít doanh nghiệp Việt Nam có thể lớn mạnh.

Thời điểm đầu, doanh nghiệp có thể tồn tại được chính là do mối quan hệ, tài chính, nguồn lực của cá nhân. Sau một thời gian hoạt động, nguồn lực cạn cũng là lúc doanh nghiệp ngừng tăng trưởng. Để tiếp tục phát triển, doanh nghiệp phải xây dựng nội tại vững chắc trước khi tìm cơ hội tăng trưởng mới.

Hãy trả lời câu hỏi: Doanh nghiệp của bạn tồn tại vì mục đích gì ? Bạn sẽ biết hướng đi tiếp theo sẽ như thế nào.

Doanh nghiệp của bạn tồn tại vì mục đích gì ?

Khởi nghiệp theo phong trào

Hiện nay rất nhiều người trẻ tuổi, đặc biệt thế hệ Gen Z đang rất muốn thể hiện bản thân. Vì vậy họ coi việc khởi nghiệp giống như một cách để thể hiện bản lĩnh.

Đơn giản hơn thì họ nghĩ rằng khởi nghiệp sẽ nhàn và kiếm được nhiều tiền.

Cũng có trường hợp thấy làm công ty gò bó, muốn tự do nên tham gia khởi nghiệp

Những trường hợp khởi nghiệp “ cho vui ” như vậy tỉ lệ thất bại lên đến 99%. 1% còn lại sẽ là có nguồn lực chống lưng nhưng cũng không thể phát triển lớn được.

Xây dựng doanh nghiệp để tìm kiếm lợi nhuận

Trường hợp này sẽ rơi phần nhiều vào các doanh nghiệp 7x, 8x. Sau khi đã thành công trong lĩnh vực kinh doanh truyền thống. Nhiều chủ doanh nghiệp muốn thêm nguồn lợi nhuận nên đầu tư kinh doanh ở các lĩnh vực mới hoặc do nhu cầu ký kết hợp đồng nên cần thành lập công ty. Mục tiêu là lợi nhuận. Vì vậy nội động lực phát triển của doanh nghiệp sẽ thấp và quy mô thường nhỏ và khó phát triển lớn được.

Nếu xây dựng doanh nghiệp theo hướng này, bạn sẽ không cần xây dựng nền móng, chiến lược hay đào tạo, phát triển nhân sự. Bạn chỉ cần quan tâm đến việc tìm kiếm nguồn hàng, lỗ lãi, chăm sóc khách hàng và quản lý nhân sự.

Xây dựng doanh nghiệp vì biết sứ mệnh của mình là gì

Con người ai cũng muốn được sống và phát triển trong một cộng đồng. Đó là lý do một công ty có sứ mệnh và tầm nhìn lớn có thể thu hút và giữ chân được rất nhiều nhân sự tài năng. Nếu bạn muốn xây dựng một doanh nghiệp thực sự, nếu bạn muốn giúp ích cho nhiều người hơn hay muốn xây dựng một đế chế như Vingroup, Vinamilk, Vietjet, … lúc đó bạn cần xây dựng nền móng, bộ khung và chiến lược.

Khi doanh nghiệp có sứ mệnh, họ sẽ nghiêm túc trong việc đầu tư phát triển dài hạn. Khi đó doanh nghiệp mới tập trung hơn vào sản phẩm, nhân sự và môi trường. Từ đó nội động lực của doanh nghiệp sẽ tăng và có thể tự vận hành theo đúng nghĩa. Cũng chỉ như vậy, chúng ta mới thoát khỏi vòng luẩn quẩn: Lợi nhuận hay Đầu tư. Sự tăng trưởng vượt bậc và sự ủng hộ của cộng đồng chính là phần thưởng phía sau.

Phát triển doanh nghiệp theo hướng nào cũng đúng, tùy theo mục tiêu và nguồn lực của bạn. Trong quá trình xây dựng doanh nghiệp, bạn sẽ gặp phải những vấn đề về định hướng và phát triển. Hãy liên hệ để chúng tôi có thể tư vấn miễn phí giúp bạn giải quyết những nỗi đau đầu đó. Bạn cũng tham khảo thêm bài viết các chu kỳ trong vòng đời của doanh nghiệp để hiểu hơn về doanh nghiệp của mình nhé.

—  Tác giả: Thịnh Lương —

 

Open End Join Stock Company ( Open End., JSC)

 Hotline 1: 0789.687.494 – Mr. Thnh
 Hotline 2: 0973.496.550 – Mrs. Hnh
 Email: Business01@openend.vn
 Website: https://openendgarden.com/
 Đa ch: Tng 14, toàn nhà HM Tower, 412 Nguyn Th Minh Khai, P.5, Q.3, TP. HCM
 Văn phòng qun 7: Lô A17, Đường D1, Khu nhà Phú M, P.Phú M, Q.7, TP.HCM

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *